Archive for the ‘ទូទៅ’ Category

សេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការ​ឡាអេ​

​ 
    ក​-​សម្រេច​ជា​ឯកច្ឆ័ន្ទ ច្រានចោល​នូវ​សំណើ​របស់​ថៃ ដែល​បាន​ស្នើសុំ​ដក​សំណើ​របស់​កម្ពុជា កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​២៨​មេសា ឆ្នាំ​២០១១ ចេញ​ទី​របៀបវារៈ​រួម​របស់​តុលាការ​។

ខ​-​ចង្អុល​នូវ​វិធានការ​បណ្តោះអាសន្ន ដូចតទៅ​៖

១-​ដោយ​សម្លេង ១១ ទល់នឹង ៥ ភាគី​ទាំងពីរ​ត្រូវ​ដក​ជា​បន្ទាន់​នូវ​បុគ្គលិក​យោធា ដែល​មាន​វត្តមាន​បច្ចុប្បន្ន​នៅក្នុង​តំបន់​គ្មាន​យោធា​ជា​បណ្តោះអាសន្ន ដូច​ចែង​ក្នុង​កថាខណ្ឌ ៦២ នៃ​សេចក្តីសម្រេច​នេះ និង​ទប់ស្កាត់​មិនឲ្យ​មាន​វត្តមាន​យោធា​ក្នុង​តំបន់​នោះ និង​មិនឲ្យ​មាន​សកម្មភាព​ប្រដាប់អាវុ​ធ​ណា​មួយ តម្រង់​ទៅ​កាន់​តំបន់​នោះ​ឡើយ​។

ទី​២-​ដោយ​សម្លេង ១៥ ទល់នឹង​១ តុលាការ​ឡាអេ​សម្រេច​ថា ប្រទេស​ថៃ​មិន​ត្រូវ​រារាំង​ការ​ចេញ​ចូល​ដោយ​សេរី​របស់​កម្ពុជា​ទៅ​កាន់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ឬ​ការផ្គត់ផ្គង់​ស្បៀង​អាហារ​ចំពោះ​បុគ្គលិក ដែល​មិនមែន​យោធា​នៅ​ក្នុង​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ឡើយ​។

 ទី​៣-​ដោយ​សម្លេង ១៥ ទល់នឹង​១ តុលាការ​ឡាអេ សម្រេច​ថា ភាគី​ទាំងពីរ​ត្រូវ​បន្ត​កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ដែល​គេ​បាន​ព្រមព្រៀង​នៅក្នុង​ក្របខណ្ឌ​អាស៊ាន និង​ជា​ពិសេស​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​អ្នកសង្កេតការណ៍ ដែល​ត្រូវបាន​តែងតាំង​ដោយ​អង្គការ​អាស៊ាន ឲ្យចូល​ទៅ​កាន់​តំបន់​គ្មាន​យោធា​ជា​បណ្តោះអាសន្ន​។

ទី​៤- ដោយ​សម្លេង ១៥ ទល់នឹង​១ តុលាការ​ឡាអេ សម្រេច​ថា ភាគី​ទាំងពីរ​ត្រូវតែ​អត់ធ្មត់ មិន​ធ្វើ​នូវ​សកម្មភាព​ណា ដែល​អាច​នាំ​ឲ្យ​ជម្លោះ ដែល​បាន​ស្នើ​ឲ្យ​តុលាការ​ដោះស្រាយ​នោះ មាន​សភាព​កាន់តែ​ធ្ងន់ធ្ងរ ឬ​រីកធំឡើង ឬ​ធ្វើឲ្យ​ជម្លោះ​នោះ កាន់តែ​ពិបាក​ដោះស្រាយ​ថែមទៀត​។​

ចំណុច គ

បាន​សម្រេច​ដោយ​សម្លេង ១៥ ទល់នឹង​១ ដោយ​លើកឡើង​ថា ភាគី​នីមួយៗ ត្រូវ​ផ្តល់​ព័ត៌មាន​ដល់​តុលាការ​ទាក់ទង​ទៅ​នឹង​ការអនុវត្តន៍​ប្រតិបត្តិ​របស់​ខ្លួន​ឆ្លើយតប​នឹង​វិធានការណ៍​បណ្តោះអាសន្ន​ខា​ង​លើ​នេះ​។ ចំណុច ឃ ដោយ​សម្លេង ១៥ ទល់នឹង​១ តុលាការ​ឡាអេ​បាន​សម្រេច​ថា រហូតដល់​ពេល​តុលាការ​ចេញ​នូវ​សេចក្តីសម្រេច​របស់​ខ្លួន ឆ្លើយតប​នឹង​សំណើសុំ​ការបកស្រាយ​សាល​ក្រុម​ឆ្នាំ​១៩៦២ តុលាការ​នឹង​នៅតែ​បន្ត​តាមដាន​កិច្ចការ​ទាំងនេះ ដែល​ជា​កម្មវត្ថុ​នៃ​សេចក្តីសម្រេច​នេះ​។​

Advertisements

បណ្តឹងបកស្រាយសាលក្រម

ជម្លោះ​ទាក់ទង​នឹង​ប្រាសាទ​​ព្រះវិហារ​បាន​ចាប់ផ្ទុះ​ឡើង​ខ្លាំង នៅឆ្នាំ​១៩៥៤ បន្ទាប់​ពី​​​កម្ពុជា​បាន​ទទួល​​ឯករាជ្យ​ពី​បារាំង ហើយ​​​ថៃ​បា​ន​បញ្ជូន​កងកម្លាំង​ប្រដាប់​អាវុធ ចូល​មក​កាន់​កាប់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ។
 
បណ្តឹង​របស់​កម្ពុជាទៅតុលាការ​ក្រុងឡាអេ
 
ក្រោយ​ពី​​​ដំណើរការ​តាមផ្លូវទូត​ត្រូវ​​ទទួល​បរាជ័យ មិន​អាច​រក​ដំណោះស្រាយ​បាន កម្ពុជា​ក៏​បាន​ងាក​ទៅ​រក​យន្តការ​តុលាការ​វិញ​ម្តង។ កម្ពុជា​​បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្តឹង​ទៅ​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ ក្រុង​ឡាអេ នៅថ្ងៃ​ទី៦ ​តុលា ឆ្នាំ​១៩៥៩ ដើម្បី​​​ស្នើសុំ​ឲ្យ​តុលាការ​ប្រគល់​អធិបតេយ្យ​ដែនដី​លើ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​មក​ឲ្យ​កម្ពុជា និង​ទាមទារ​ឲ្យ​ថៃ​ដក​កងកម្លាំង​ប្រដាប់​អាវុធ​​ទាំងអស់​ចេញ​ពី​​ប្រាសាទ។
 
នៅ​ថ្ងៃ​ទី៨ ធ្នូ ឆ្នាំ​១៩៥៩ តុលាការ​បាន​ចេញ​ដីកា​បង្គាប់​ កំណត់​កាលបរិច្ឆេទ ដែល​​កម្ពុជា និង​ថៃ​​​​​ត្រូវ​បញ្ជូន​សារណា​ និង​សារណាតប​ទៅតុលាការ។ សារណា​របស់​កម្ពុជា​ត្រូវ​បាន​បញ្ជូន​ទៅ​ដល់​ដៃ​តុលាការ តាម​ពេល​កំណត់។ ចំណែកថៃ​វិញ ដល់​ពេល​កំណត់​ត្រូវ​បញ្ជូន​សារណា​តប ថៃ​បែរ​ជា​បាន​បញ្ជូន​ពាក្យ​បណ្តឹង​មួយ បដិសេធ​មិន​ទទួល​ស្គាល់​សមត្ថកិច្ច​របស់​តុលាការ​អន្តរជាតិ ក្នុង​ការ​ជំនុំជម្រះ​បណ្តឹង​របស់​កម្ពុជា។
 
បណ្តឹង​របស់​ថៃ​ច្រានចោល​សមត្ថកិច្ច​របស់​តុលាការ
  បន្ត​ការ​អាន

តាតំបងក្រញូង

 

តាតំបងក្រញូង

ក្នុង គ.ស៩៧២ ព្រះអង្គម្ចាស់​ចក្រព​ង្ស ជា​ព្រះរាជបុត្រ​ព្រះបាទ​ស័ង្គចក្រ​ បាន​ឡើង​គ្រងរាជ​ ​ហើយ​ទ្រង់​មាន​ព្រះនាម​ជាព្រះបាទ​សម្តេច​ព្រះចក្រពត្រា​ធិរាជ​បរមពិត្រ​ ​គង់នៅ​មហានគរ​។ ព្រះអង្គ​បាន​បញ្ជា​ឱ្យ​គេកាប់​ដើម​ឈើ​ដើម្បីសាង​សង់​មេរុ​ ​សម្រាប់​បូជាព្រះសព​ព្រះបីតា​របស់​ព្រះអង្គ​ ​។​ ក្សត្រ​ថ្មី​អង្គ​នេះ​មាន​ព្រះរាជបុត្រា​ពីរ​ព្រះអង្គ​ព្រះនាម​បុទុមកុមារ​ ​និង​ ​សិរីកុមារ​ ​។​ ​ក្រោយមក​អ្នក​ម្នាង​កែវ​មានគភ៌ ​តែពុំទាន់​ប្រសូត្រ​បុត្រ​នៅ​ឡើយ​ទេ ​។

នៅ​ពេល​ដែល​កំពុង​កាប់​ឈើ ​បុរស​ម្នាក់​បាន​យក​មែក​ឈើរការ​ខ្មៅមក​ធ្វើ​វែកកូបាយ​ ​រំពេច​នោះវែក​កូរបាយ បន្ត​ការ​អាន

កម្ពុជាទឹកដីបាត់បង់

ជាកំណាព្យរបស់ជនបរទេស ដែលគេបានលេងទឹកដីអង្គរ ប្រទេសកម្ពុជា

 

 

 

 

 

 

 

ពាក្យ​សម្បថ

 

ពាក្យ​សម្បថ

របស់មន្ត្រី​រាជការ​ក្នុង​រាជ្យ​ព្រះ​បាទ​សូរ្យ​វរ្ម័ន​ទី

 

គេ​បាន​រក​ឃើញ​អត្ថបទ​នៃ​ពាក្យ​សម្បថ របស់​តម្រួត​ភាគ (ស្រុក) ថ្នាក់ ឯក – ទោ – ត្រី – ចត្វា នៅ​ក្នុង​សិលា​ចារឹក ដែល​បាន​ចារ​លើ​មេ​ទ្វារ​នៃ​គោរៈបុរៈ​ខាង​កើត​បរិវេណ​ខាង​ក្នុង​នៃ​ព្រះ​បរម​រាជវាំង​គឺ ក្លោង​ទ្វារ​ដែល​នាំ​ចូល​ទៅ​រក​ប្រាសាទ​ភិមាន​អាកាស ។ នៅ​គោបុរៈ​ខាង​កើត​នោះ គេ​ឃើញ​មាន​សិលា​ចារឹក​​ចំនួន ៨ ផ្ទាំង ដែល​មាន​អត្ថបទ​ចំនួន ១១ បន្ទាត់ ខាង​ដើម​ជា​ពាក្យ​សម្បថ រួច​អត្ថបទ​បន្ទាប់ ជា​បញ្ជី​រាយ​នាម​មន្ត្រី និង​ឈ្មោះ​ស្រុក ដែល​មន្ត្រី​ទាំង​នោះ​គ្រប់គ្រង ។ ទោះបី​មន្ត្រី​ទាំងឡាយ​នោះ ធ្វើ​ពាក្យ​សម្បថ​តាម​ថ្នាក់​គឺ ថ្នាក់​ឯក​ដោយឡែក ថ្នាក់​ទៅ​ដោយឡែក … ក៏​ដោយ ក៏​អត្ថបទ​នៃ​ពាក្យ​សម្បថ មាន​ទម្រង់ និង​ខ្លឹមសារ​ដូច​គ្នា​បេះ​បិទ ។

សិលា​ចារឹក​ទាំង​នោះ សរសេរ​ជា​ភាសា​ខ្មែរ​បុរាណ ដោយ​មាន​ចុះ​កាល​បរិច្ឆេទ ឆ្នាំ ៩៣៣ គ.ក. (មហា​សករាជ) ។ អត្ថបទ​សិលា​ចារឹក​ទាំង ៨ ផ្ទាំង ដែល​រក​ឃើញ​នៅ​គោបុរៈ​ខាង​កើត នៃ​បរិវេណ​កំផែង​ព្រះ​រាជវាំង​នោះ មាន​ភាព​ទ្រុឌទ្រោម​រេចរឹល និង​រលប់​បាត់​ជា​ច្រើន​អន្លើ មិន​អាច​ប្រមូល​ផ្ដុំ​បាន​ជា​អត្ថបទ​ពេញលេញ​បាន​ឡើង ។ តែ​ជា​ភ័ព្វ​សំណាង​ល្អ ក្រោយ​មក គេ​បាន​រក​ឃើញ​សិលា​ចារឹក​ដូច​គ្នា​នេះ ៗ ផ្ទាំង​ទៀត ដែល​មាន​ឃ្លា​ខ្លះ​នៅ​ល្អ អាច​យក​ទៅ​បំពេញ​ចំណែក​ខ្វះ​ចន្លោះ​នៃ​អត្ថបទ​សិលា​ចារឹក​ទាំង ៨ ខាង​ដើម ។ លោក អាយម៉ូនីញេ និង​លោក ហ៊្ស. សឺដែស បាន​ផ្គុំ​សិលា​ចារឹក​ទាំង ៩ ផ្ទាំង​នោះ ហើយ​ចងក្រង​អត្ថបទ​ដើម​បាន​ទាំង​ស្រុង​ឡើង​វិញ ។

នៅ​ខាង​ក្រោម​ពាក្យ​សម្បថ គេ​ឃើញ​មាន​បញ្ជី​រាយ​នាម​មន្ត្រី​រាជការ​ថ្នាក់​ទី ១ ទី ២ ទី ៣ និង​ទី ៤ ។ លោក អាយម៉ូនីញេ បាន​សរសេរ​ថា ឈ្មោះ​ដែល​មាន​ក្នុង​អត្ថបទ​ខាង​ក្រោយ​ពាក្យ​សម្បថ​ទាំង​នោះ ជា​នាម​របស់​ចៅហ្វាយ​ខែត្រ (ចៅហ្វាយ​ភូមិភាគ) ដែល​តាម​ការ​ប៉ាន់​ស្មាន​របស់​គាត់ ថា​មាន​រហូត​ដល់ ៤០០ នាក់ ។ គាត់​បាន​សន្និដ្ឋាន​ថា នៅ​ជំនាន់​នោះ ប្រទេស​កម្ពុជា​យើង​អាច​មាន​ខេត្ត​តូច ៗ ឬ​ភូមិភាគ​ចំនួន ៤០០ ដែរ ។

ប៉ុន្តែ លោក ហ៊្ស. សឺដែស ដែល​បាន​សិក្សា​សិលា​ចារឹក​ដដែល​នេះ នៅ​ពេល​ក្រោយ​មក បាត់​កត់​សំគាល់​ថា បន្ត​ការ​អាន

ទៅមើលច្រំាងបាក់

ខាងមុខ​កោះពេជ្រ គឺវត្តផលសំរោងអណ្តែត ដែលបាក់ចូលទៅទន្លេ ហៅច្រាំងបាក់

បន្ត​ការ​អាន